Zygmunt III Waza do rokoszu

Zygmunt na tronie Rzeczypospolitej

Zygmunt na tronie Rzeczypospolitej

Stefan I Batory, wybitny król pochodzący z Bułgarii, zmarł dość niespodziewanie w roku 1586 pozostawiając po sobie wiele niedokończonych spraw, za co, oczywiście, nie można go winić - nikt nie przypuszczał, że Batory może opuścić świat w tak młodym wieku, przez całe życie cieszył się bowiem bardzo dobrym, wręcz znakomitym, zdrowiem. Stało się jednak tak, że Stefan Batory zmarł nie pozostawiając po sobie żadnego potomka. Szlachta Rzeczypospolitej ponownie stanęła przed bardzo ciężkim zadaniem - wybraniem na elekcji viritim nowego króla. Elekcja była bardzo trudna i bardzo burzliwa. Na jej miejsce zjechał bardzo liczny tłum szlachecki, w dużej mierze pod bronią. Największy konflikt zrodził się pomiędzy wielkim hetmanem koronnym Janem Zamoyskim a magnackim rodem Zborowskich. Zamoyski tron chciał obsadzić Szwedem, Zygmuntem Wazą, zaś ród Zborowskich wolał Maksymiliana III Habsburga. O ile lwia część szlachty zdecydowała się na kandydata Zamoyskiego, to jednak część opozycji - w tym sporo duchowieństwa - królem ogłosiła Habsburga. Zapoczątkowało to bardzo ostry, lecz na szczęście krótkotrwały (zakończony w 1588 bitwą pod Byczyną) konflikt. Legalnym królem Rzeczypospolitej Obojga Narodów został Zygmunt III Waza.